Het concert dat wij presenteren is een eerbetoon aan cultuur als instrument van verzet tegen totalitaire regimes, die, voordat ze de burgerlijke en politieke rechten onderdrukken, de vrijheid van meningsuiting aanvallen door cultuur als middel van propaganda te gebruiken. Muziek, kunst en literatuur worden het eerste ideologische strijdveld, met werken en kunstenaars die worden vervolgd en gelabeld als “gedegenereerd” als ze zich niet conformeren aan de idealen van het regime. In deze context hebben de componistes en componisten van het culturele verzet moed en vastberadenheid getoond, strijdend voor de vrijheid. 

Tachtig jaar na 4-5 mei en de Eed van Mauthausen (16 mei), brengt het concert een eerbetoon aan deze kunstenaars en aan de slachtoffers van het nazi-fascistische regime, waaronder Joden, Roma en Sinti, door middel van een programma dat muziek combineert met historische vertellingen. Elke compositie wordt geïntroduceerd door een verhaal dat de geschiedenis en de strijd ervan in context plaatst, waarmee een “rode draad” ontstaat die Italië verbindt met de rest van Europa. Het concert viert niet alleen muziek als getuigenis van het verleden, maar ook als een daad van levend verzet en hoop. 

Het project wordt gepresenteerd in twee vormen: een volledige uitvoering van 1 uur en 30 minuten, waarin elk stuk wordt geïntroduceerd door een historische inleiding, en een serie van muzikale intermezzo’s die institutionele en culturele evenementen verrijken, met belangrijke stukken afgewisseld door korte, contextuele inleidingen. 

Musici zullen ook persoonlijke ervaringen met publiek delen: 

https://collections.yadvashem.org/en/names/14464152

Onze gezamenlijke ervaring, die begon in Rotterdam, heeft ons verenigd in de zoektocht en uitvoering van deze werken, waarmee we een idee van cultureel verzet door middel van muziek voortzetten. Elke uitvoering wordt zo niet alleen een daad van herdenking, maar een levend getuigenis van degenen die vochten voor vrijheid. In dit concert brengen we ook een eerbetoon aan de Joden, Roma en Sinti, die slachtoffers waren van deportatie en vervolging onder het nazi-fascistische regime. 

Musici 

Het project raakt de musici zelf diep: 

– József Lendvay, Hongaarse violist, van Joodse en Roma afkomst

– Katja Dirven – Didychenko, Oekraïense celliste, afstammeling van de slachtoffers van de Babi Yar-slachting; 

– Letizia Maulà, Italiaanse klarinettiste, afstammeling van IMI’s en vervolgde antifascisten. 

LENDVAY ENSEMBLE 

Opgericht door de beroemde Hongaarse violist József Lendvay, bestaat het Lendvay Ensemble uit de Italiaanse klarinettiste Letizia Maulà en de Oekraïense celliste Katja Dirven-Didychenko: internationale muzikanten die optreden in duo- tot kwintet formaties. Hun repertoire varieert van klassieke muziek tot klezmer-invloeden, met een rijke, vibrerende en meeslepende klank. 

Hun intensiteit, warmte en emoties tijdens optredens hebben het publiek in Italië, Nederland, Duitsland en vele andere landen in het buitenland enthousiast gemaakt, waar ze actief waren in prestigieuze concerten bij institutionele vieringen van de bevrijding van het nazi-fascisme en herdenkingsbijeenkomsten.

PROGRAMMA 

Louis Durey, Franse componist en verzetsstrijder: Trio 

Hans Gàl, Hongaarse Joodse componist: Serenade 

Leo Smit, Nederlands Joodse componist: Suite 

Jack Yellen-Lew Pollack, Jiddische Lullaby: My Yiddish Mamme Elsa Barraine, Franse componiste en verzetsstrijder van Joodse afkomst: Serenade 

Francis Poulenc, Franse componist en verzetsstrijder: Sonata Erwin Schulhoff, Duitse componist van Joodse afkomst, geïnspireerd door jazz, daarom beschouwd als vijand van het regime:Divertissement M.M., Oekraïense Joodse melodie: Oyfn Pripetshik 

Maurice Ravel, eerbetoon aan Franse Roma-melodieën: Tzigane Claude Arrieu, Franse componiste en verzetsstrijder: Trio